فعالیت شدید گسل روابط عربستان با ترکیه بحران قطر

چشم ها  وکلام رجب طیب اردوغان گواهی می دهد که آنکارا به شدت نگران آینده مجادله ائتلاف سعودی با قطر است. رئیس جمهوری ترکیه اوایل هفته جاری در سفری دو روزه به کشورهای عربستان ، قطر و کویت رفت اما در همان گام نخست در فروگاه جدی تحقیر شد. بنا بر گزارش های موجود  عربستان برای اردوغان پروتکل های متداول را رعایت نکرد تا به رئیس جمهوری ترکیه بفهماند که آنها در قائله قطر با کسی شوخی ندارند.

در تحلیل این سفر ، روزنامه الشرق الاوسط می نویسد که رئیس جمهوری ترکیه در جریان سفر خود به عربستان، هیچ طرحی یا ایفای نقشی را برای میانجی‌گری جهت حل بحران میان کشورهای عرب حوزه خلیج فارس با قطر مطرح نساخت.

در این میان،عربستان سعودی و متحدانش بامداد سه‌شنبه ۲۵ ژوئیه (۳ مرداد) فهرست سیاه تازه «تروریستی» حاوی ۱۸ سازمان و افراد به گفته آنها مظنون به ارتباط با افراطیون را منتشر کردند. عربستان و متحدانش می‌گویند، ۹ نهاد و ۹ فرد به عنوان «تروریست» به صورت «مستقیم یا غیر مستقیم با مقام‌های قطر» در ارتباطند.

در واکنشی تمسخر آمیز، وزیر مشاور در امور خارجی امارات در توئیتر نوشت «دیدار رئیس‌جمهوری ترکیه هیچ نتیجه تازه‌ای نداشت و در رویکرد شتاب‌زده‌ای که کشور او (ترکیه) در پی گرفته بود، بهترین گزینه بی‌طرفی از سوی آنکارا است.»

نکته جالب اینجاست که روزنامه جمهوریت نیز با برشمردن مواردی مانند این‌که آنکار از آغاز بحران به حمایت از قطر پرداخته، با کشورهایی مانند مصر دچار اختلاف است، و روابطش با ایالات متحده، آلمان و یا اتحادیه اروپا با تنش روبه‌روست، تردیدها نسبت به رویکرد اردوغان را مورد توجه قرار داده بود.

ورای موضوع مجادله عربستان با قطر ، سعودی ها با میراث داران عثمانی برای رهبری اهل تسنن خاورمیانه و مقابله با آنچه که «شیعه صفوی» می خوانند بایکدیگر سرجنگ دارند. تلاش اردوغان برای میانجی گری در بحران موجود نشان دهنده نگرانی های کشنده آنکارا در روابط با ریاض و ترس از تهاجم ائتلاف سعودی پنهان بوده است.

در کنار این موضوع، بر این باورند که ترکیه از طولانی شدن بحران نگران است چرا که این امر بر اقتصاد این کشور در درازمدت تاثیرگذار است و ترکیه تلاش دارد تا از این طریق از طولانی شدن بحران در روابط قطر با چهار کشور عربی که به دلیل حمایت از دوحه روابط  این کشور را نیز تحت تاثیر قرار داده ، بکاهد.

سخنان اردوغان پس از پایان سفرش به عربستان، کویت و قطر که مدعی شده « سفرش به منطقه به کاهش بحران در روابط قطر با چند کشور عربی کمک کرده است.» عملا نشان می دهد که تلاش هایش به در بسته خورده و نتایج محسوسی به همراه نداشته است.

اتفاق ناخوشایند برای ترک ها این است که واکنش های تند مصر و امارات متحده عربی برعلیه اردوغان منجر به روشن تر شدن شدت فعالیت گسل روابط ترکیه با عربستان در قطر شده است. اخوان المسلمین و پایگاه نظامی عثمانی در نزدیکی دوحه موضوعاتی نیستند که ائتلاف سعودی بتواند آن را تحمل کند.

نمایندگان ملت در تحلیل وضع پیش آمده به تنش ها درباره موضوع اخوان المسلمین و بحث پایگاه نظامی ترکیه در قطر اشاره می کنند و از احتمال تکرار کودتا سخن به میان آوردند. آنها این گمانه زنی را هم مطرح کردند که شاید ترکیه برای دل عربستان دست به عقب نشینی تاکتیکی بزند.

شایان ذکر است که عربستان، مصر، امارات و بحرین، پیش از این فهرستی از شرایط خود را برای ازسرگیری روابط با دوحه فرستاده بودند که از جمله آن‌ها کاهش شدید روابط با ایران، تعطیلی شبکه الجزیره و یا برچیدن پایگاه نظامی ترکیه‌ بود. دوحه این شروط را رد کرد. چهار کشور در ۲۸ تیر ماه نسخه تازه‌ای از خواسته‌های خود را ارائه کردند که می‌گویند «اصولی شـش‌گانه» برای «مقابله با تروریسم و افراطی‌گری» است. امیر قطر، نیز گفته کشورش «به شرط احترام به حاکمیت» آن حاضر به مذاکره‌ است.
علاوه بر موضوع اعزام نیروهای ارتش ترکیه به قطر و رویکرد آنکارا و دوحه در مورد اپوزیسیون سوریه، ترکیه و قطر، هر دو از کشورهایی هستند که حامی جنبش اخوان‌المسلمین نیز به‌شمار می‌روند. عربستان و امارات، این جریان را یک «گروه تروریستی» می‌دانند.
خبرگزای دولتی ترکیه دوم مرداد ماه گفته از زمان قطع روابط و انسداد مسیرهای ورودی و خروجی چهار کشور به قطر، ترکیه اقدام به ارسال نزدیک به ۲۰۰ پرواز، شامل مایحتاج روزانه مانند مواد غذایی به قطر کرده‌است.
 

/ 0 نظر / 53 بازدید